Ο κλάδος της ενέργειας γνώρισε αξιοσημείωτες αναταραχές την τελευταία χρονιά, ωστόσο η ενεργειακή μετάβαση δείχνει να κινείται με ταχύτερους από τους αναμενόμενους ρυθμούς, υπερβαίνοντας τις σχετικές πολιτικές, όπως αναδεικνύει η δεύτερη ετήσια Παγκόσμια Έκθεση Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Bain & Company, που κυκλοφόρησε πρόσφατα.
«Χρειάζεται να αναλάβουμε σημαντική δράση για το περιβάλλον και τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, ενεργώντας προς την απανθρακοποίηση, την κυκλικότητα της παραγωγής και την ανακύκλωση. Οι βιομηχανίες ενέργειας και φυσικών πόρων μετατρέπουν τη φιλοδοξία σε πραγματικότητα, επενδύοντας σε νέους τομείς ανάπτυξης -από 16% το 2020 σε 23% το 2022-, πρωτοπορώντας και αξιοποιώντας το ESG ως στρατηγική δημιουργίας αξίας», αναφέρει ο Δημήτρης Ψαρρής, Managing Partner της Bain & Company Ελλάδας.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε περισσότερα από 1.000 στελέχη εταιρειών ενέργειας και φυσικών πόρων παγκοσμίως. Στόχος της Bain ήταν να διερευνήσει την πραγματική εξέλιξη της ενεργειακής μετάβασης, τις τεχνολογίες και ευκαιρίες στις οποίες δίνεται προτεραιότητα, αλλά και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι εταιρείες προκειμένου να «παντρέψουν» παραδοσιακές και νέες επιχειρηματικές απαιτήσεις ώστε να επιτύχουν βιώσιμη λειτουργία.
«Η έμφαση στο αποτύπωμα των εκπομπών άνθρακα σημαίνει ότι οι εταιρείες ενέργειας θα είναι αισθητά διαφορετικές έως το 2030. Οι επιπτώσεις και οι ευκαιρίες αυτού του μετασχηματισμού είναι σημαντικές: τρία στα τέσσερα διευθυντικά στελέχη πιστεύουν ότι έως το 2030 θα εμπλέκονται σε νέες δραστηριότητες, συμπληρώνοντας (62%) ή αντικαθιστώντας (10%) αυτές που θεωρούνται σήμερα ως βασικές», λέει ο Alessandro Cadei, επικεφαλής Ευρώπης των κλάδων Ενέργειας και Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας της Bain.
Τα κύρια σημεία της πράσινης μετάβασης περιλαμβάνουν:
- Απανθρακοποίηση ως προτεραιότητα. Η συντριπτική πλειοψηφία των στελεχών θεωρεί τα μηδενικά επίπεδα άνθρακα ως κύρια προτεραιότητα, έχοντας υψηλότερες προσδοκίες από ό,τι πριν από δύο χρόνια. 88% αναφέρει ως προτεραιότητα τη μείωση των άμεσων και έμμεσων (Scope 1 & 2) εκπομπών, 47% αναμένει σημαντική διαφοροποίηση της επιχείρησής τους στα επόμενα 10 χρόνια –από 36% το 2020-, και 96% αναμένει πρόοδο στις μηδενικές εκπομπές ως το 2030.
- Net Zero ως το 2057. Τα στελέχη αναμένουν ότι ο κόσμος θα φτάσει σε μηδενικές εκπομπές έως το 2057, αλλά οι περισσότεροι αισθάνονται πιο αισιόδοξοι για την πορεία της επιχείρησής τους. Θεωρούν επιτεύξιμη τη μείωση των εκπομπών κατά 28% έως το 2030, και το 61% αναμένει να φτάσει στην απανθρακοποίηση συντομότερα.
- Μείωση του βασικού τομέα δραστηριοποίησης των επιχειρήσεων πετρελαιοειδών και αερίου τα επόμενα 10 χρόνια. Το 72% πιστεύει πως μια νέα επιχειρηματική στρατηγική θα συμπληρώσει ή θα αντικαταστήσει τη βασική τους δραστηριότητα έως το 2030. Στις εταιρείες κοινής ωφέλειας 63% των στελεχών αναμένουν ραγδαία ανάπτυξη στη βασική τους δραστηριότητα λόγω του μεγαλύτερου εξηλεκτρισμού την επόμενη δεκαετία.
- Αύξηση της επένδυσης κεφαλαίων σε νέους τομείς ανάπτυξης
Για πολλές εταιρείες ενέργειας και φυσικών πόρων, η πορεία προς την επιτυχία εξαρτάται από τις επενδύσεις σε νέες αναπτυξιακές στρατηγικές. Στην έρευνα της Bain, τα στελέχη δήλωσαν ότι επενδύουν το 23% των κεφαλαίων τους σε νέες επιχειρηματικές δραστηριότητες, σε σχέση με 16% το 2020. Οι επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, πετρελαιοειδών και αερίου προσανατολίζονται σε τουλάχιστον τέσσερις νέους τομείς ανάπτυξης, όπως ΑΠΕ, δέσμευση άνθρακα, πράσινο υδρογόνο και νέες μορφές ηλεκτροκίνησης. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες πετρελαιοειδών και αερίου επενδύουν σε μεγάλο βαθμό στην παραγωγή ΑΠΕ και τους σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.
Οι επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας εστιάζουν στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, υπηρεσίες και συστήματα κατανομής. Οι εταιρείες εξόρυξης επικεντρώνονται σε μηδενικές εκπομπές, οι εταιρείες χημικών εστιάζουν στην κυκλικότητα και τα βιοπροϊόντα, ενώ οι αγροτικές επιχειρήσεις σε εναλλακτικές πρωτεΐνες και ψηφιακές πλατφόρμες προκειμένου να υποστηρίξουν την ιχνηλασιμότητα της αλυσίδας εφοδιασμού τροφίμων.
Ικανοποίηση των αυξανόμενων απαιτήσεων των επενδυτών
89 επενδυτές και αναλυτές ερωτήθηκαν για το πώς η ενεργειακή μετάβαση διαμορφώνει τις επενδυτικές αποφάσεις.
Για τα πετρελαιοειδή και το αέριο, οι ταμειακές ροές είναι ο σημαντικότερος επενδυτικός παράγοντας. Παρόλο που 73% των επενδυτών επιθυμούν επενδύσεις σε αγορές χαμηλότερων εκπομπών άνθρακα, εξακολουθούν να ανησυχούν για τη διάρθρωση των κεφαλαίων και τη μείωση της ζήτησης.
Στις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, οι επενδυτές βλέπουν ευκαιρίες στις ΑΠΕ και τον εξηλεκτρισμό, αλλά εκφράζουν ανησυχίες σχετικά με το πόσο προσιτές και αξιόπιστες είναι αυτές οι πηγές.
Αντίδραση στον πόλεμο στην Ουκρανία
Καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται, οι εταιρείες ενέργειας ενσωματώνουν την κρίση στον μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό τους. Σημαντικό στοιχείο αποτελεί η εξεύρεση τρόπων ώστε να καταστήσουν ανθεκτικότερες τόσο τις λειτουργίες τους όσο και την εφοδιαστική τους αλυσίδα.
Η ανθεκτικότητα είναι κρίσιμη, αλλά δαπανηρή. Οι εταιρείες θα πρέπει να καθορίσουν πού να επενδύσουν, λαμβάνοντας υπόψιν την καινοτομία, τα προβλεπόμενα αποτελέσματα και τα οικονομικά στοιχεία. Ο εντοπισμός τυχόν διαταραχών -οι οποίες θα επηρεάσουν τα εμπορεύματα, τα μακροοικονομικά μεγέθη και τις πολιτικές- βοηθά τις επιχειρήσεις να προετοιμάσουν ανάλογα σενάρια δράσης.
Βελτίωση της κυκλικότητας στα πλαστικά
Κυβερνήσεις και ιδιωτικός τομέας έχουν λάβει μέτρα για την προώθηση της ανακύκλωσης και τη μείωση των πλαστικών αποβλήτων, ως απάντηση στην περιβαλλοντική ρύπανση από τα πλαστικά. Ωστόσο, η έρευνα της Bain δείχνει ότι μόνο το 10-14% των πλαστικών θα έχει ανακυκλωθεί έως το 2030, ποσοστό πολύ μικρότερο σε σχέση με τον στόχο. Τα ανακυκλωμένα πλαστικά είναι πιθανό να αποτελούν λιγότερο από το 15% της συνολικής προμήθειας πλαστικών έως το 2030, παρόλο που η σχετική αγορά έχει δυνατότητες σημαντικής ανάπτυξης.
Η απόκλιση ανάμεσα στη ζήτηση και την περιορισμένη διαθεσιμότητα θα μπορούσε να διογκώσει τις τιμές των ανακυκλωμένων πλαστικών, αφού οδηγεί σε αύξηση του ανταγωνισμού. Τα στελέχη των πετροχημικών εταιρειών, ακόμη περισσότερο κι από τους χρήστες πλαστικών, προσπαθώντας να βρουν λύσεις, βλέπουν ως κύρια προτεραιότητα την κυκλικότητα, δηλαδή την επιστροφή των χρησιμοποιημένων πλαστικών στην αλυσίδα εφοδιασμού έναντι της μετατροπής τους σε απόβλητα.
Οι επιχειρήσεις που κατασκευάζουν και χρησιμοποιούν πλαστικά θα πρέπει να δημιουργήσουν συνεργασίες, αλλάζοντας τον τρόπο λειτουργίας τους, προς την κατεύθυνση της κυκλικότητας. Παράλληλα, απαιτούνται υποστηρικτικές νομοθεσίες και βιομηχανικά πρότυπα που θα συμβάλλουν στην αλλαγή συμπεριφορών και την ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας.
Η Bain & Company επεκτείνει την συνεργασία της με την Persefoni ώστε να επιταχύνει την απανθρακοποίηση σε όλους τους κλάδους της οικονομίας – Τα διευθυντικά στελέχη των δύο εταιρειών συναντήθηκαν στην Αθήνα
Η Bain & Company συνεργάζεται με τους πελάτες της για τη δημιουργία ενός πιο βιώσιμου, υπεύθυνου και κερδοφόρου μέλλοντος, επεκτείνοντας συνεχώς τις υπηρεσίες και τα εργαλεία της και αξιοποιώντας τις τελευταίες τεχνολογίες, με στόχο την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης. Πέρυσι, η Bain προχώρησε σε παγκόσμια συνεργασία με την Persefoni, δίνοντας τη δυνατότητα σχεδιασμού και υλοποίησης προγραμμάτων απανθρακοποίησης “end to end” σε όλους κλάδους, μέσω της κορυφαίας πλατφόρμας Climate Management and Accounting της εταιρείας, η οποία παρέχει ακριβείς και εύχρηστους υπολογισμούς εκπομπών άνθρακα. Έκτοτε, η Bain έχει βοηθήσει στην ανάπτυξη της Persefoni σε νέες αγορές, όπως η Γερμανία, η Ιαπωνία και η Σιγκαπούρη.
«Η Persefoni έχει εξειδικευμένη τεχνογνωσία στην απανθρακοποίηση και αποτελεί σημαντική προσθήκη στο παγκόσμιο οικοσύστημα συνεργατών μας στον τομέα του ESG. Το μείγμα λύσεων βιωσιμότητας της εταιρείας μας συνδυάζεται με την ισχυρότερη πλατφόρμα carbon accounting, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να μετρήσουν, να αξιολογήσουν και να διαχειριστούν με ακρίβεια το δικό τους ενεργειακό αποτύπωμα. Οι κοινές μας ομάδες εργάζονται για την ανάπτυξη σημαντικών νέων εργαλείων που θα παρέχουν κορυφαίες λύσεις στην αγορά, σημαντικές για το ταξίδι των πελατών μας προς την απανθρακοποίηση», αναφέρει ο Δημήτρης Ψαρρής, Managing Partner της Bain & Company Ελλάδας.
Τα ηγετικά στελέχη των δύο εταιρειών, συμπεριλαμβανομένων του Διευθύνοντος Συμβούλου και Συνιδρυτή της Persefoni, Kentaro Kawamori. του Expert Partner και Συν-διευθυντή του Παγκόσμιου Κέντρου Καινοτομίας Βιωσιμότητας (GSIC) της Bain, Gerry Mattios, και του Παγκόσμιου Επικεφαλής τομέα ESG της Bain, Francois Faelli, συναντήθηκαν στην Αθήνα κατά τη διάρκεια της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Βιώσιμης Ενέργειας, προκειμένου να διευρύνουν τη συνεργασία και τη στρατηγική τους για την ολιστική αντιμετώπιση της απανθρακοποίησης.
«Η Persefoni απλοποιεί τη διαχείριση των αποθεμάτων άνθρακα συλλέγοντας πολλαπλά σύνολα δεδομένων, παρέχοντας μια ενιαία εικόνα στατιστικών και αναφορών σχετικά με την πρόοδο των στόχων βιωσιμότητας. Είμαστε ενθουσιασμένοι που συνεργαζόμαστε με την Bain & Company, μεγιστοποιώντας την τεχνογνωσία μας και διασφαλίζοντας ότι αμφότεροι συμμετέχουμε με τις καλύτερες ικανότητες και δυνατότητές μας», δήλωσε η Terryn Lawrence, Διευθύνουσα Σύμβουλος της σύμπραξης Persefoni – Bain & Co.
Σύντομα, οι δύο εταιρείες θα παρέχουν ακόμη περισσότερες δυνατότητες απανθρακοποίησης επενδύοντας περαιτέρω σε τεχνολογίες αιχμής.