Η ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας οδεύει προς ένα καλοκαίρι γεμάτο αντιφάσεις, σύμφωνα με την τελευταία ανάλυση της LSEG. Η ήπειρος βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα «εκρηκτικό» μείγμα: από τη μία, οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή ωθούν τις τιμές του φυσικού αερίου στα ύψη, και από την άλλη, η υπερπαραγωγή από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) οδηγεί τις τιμές του ρεύματος κάτω από το μηδέν πιο συχνά από ποτέ.
Το ράλι του Φυσικού Αερίου και η στροφή στον Άνθρακα
Η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή ενίσχυσε σημαντικά τον δείκτη αναφοράς TTF, αυξάνοντας το βραχυπρόθεσμο οριακό κόστος (SRMC) για τους σταθμούς παραγωγής ενέργειας. Σύμφωνα με τα στοιχεία, το SRMC εκτινάχθηκε από τα 89 €/MWh τον Φεβρουάριο στα 141 €/MWh έως τις 20 Μαρτίου.
Αυτή η εξέλιξη καθιστά την παραγωγή με καύση φυσικού αερίου ακριβότερη από τον λιγνίτη και τον λιθάνθρακα. Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη αγορά της Ευρώπης, η εξάρτηση από τον άνθρακα και τον λιγνίτη αναμένεται να αυξηθεί κατά 13% σε ετήσια βάση, καθώς το φυσικό αέριο χάνει την ανταγωνιστικότητά του.
Ρεκόρ αρνητικών τιμών: Γιατί το ρεύμα κοστίζει… «λιγότερο από το μηδέν»
Παρά το υψηλό κόστος του φυσικού αερίου, η ραγδαία επέκταση της ηλιακής και αιολικής ενέργειας δημιουργεί συνθήκες υπερπροσφοράς. Όταν η παραγωγή υπερβαίνει τη ζήτηση και η χωρητικότητα αποθήκευσης δεν επαρκεί, οι τιμές γίνονται αρνητικές.
Οι προβλέψεις της LSEG για τις ώρες αρνητικών τιμών αυτό το καλοκαίρι προκαλούν ίλιγγο:
-
Γαλλία: 1.240 ώρες (+78% ετήσια αύξηση).
-
Γερμανία: 810 ώρες (+46%).
-
Ολλανδία: 894 ώρες (+63%).
-
Ηνωμένο Βασίλειο: 234 ώρες (+90%).
Η ιδιαιτερότητα της Γαλλίας και ο ρόλος των εξαγωγών
Η Γαλλία ξεχωρίζει, καθώς αναμένεται ότι το 25% των καλοκαιρινών ωρών θα δει τιμές στο μηδέν ή κάτω από αυτό. Ωστόσο, η ισχυρή εξαγωγική της θέση (περίπου 10 GW ημερησίως) και η αύξηση της πυρηνικής παραγωγής κατά 7 TWh βοηθούν στην εξισορρόπηση του συστήματος και στη στήριξη των τιμών κατά τις βραδινές ώρες αιχμής.
Η αστάθεια αυτή αναδιαμορφώνει τις αγορές. Ενώ τα έσοδα των παραγωγών ΑΠΕ συμπιέζονται, δημιουργούνται νέες ευκαιρίες για την αποθήκευση σε μπαταρίες. Οι εμπορικοί οίκοι στοιχηματίζουν πλέον σε στρατηγικές αγοράς ενέργειας όταν οι τιμές είναι αρνητικές, για να την μεταπωλήσουν σε περιόδους έλλειψης, εκμεταλλευόμενοι τις τεράστιες διακυμάνσεις που προκαλούν οι καιρικές συνθήκες.
Το ενεργειακό καλοκαίρι του 2026 αναδεικνύει τη δομική αδυναμία του ευρωπαϊκού δικτύου να απορροφήσει την «πράσινη» ενέργεια χωρίς επαρκή αποθήκευση. Η συνύπαρξη πανάκριβου φυσικού αερίου και αρνητικών τιμών ρεύματος δημιουργεί ένα ασταθές περιβάλλον που απαιτεί άμεσες επενδύσεις σε υποδομές για να αποφευχθεί ο ενεργειακός αποσυντονισμός.
