Έκτακτη σύσκεψη συγκαλεί σήμερα το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τη συμμετοχή του Υπουργού και του Υφυπουργού, κ.κ. Σταύρου Παπασταύρου και Νίκου Τσάφου και των ΡΑΑΕΥ, MOTOR OIL και ΕΛΠΕ.
Στη συνέχεια θα ακολουθήσει διευρυμένη σύνθεση με τη συμμετοχή και των εταιρειών, που δραστηριοποιούνται στον κλάδο παραγωγής και εμπορίας φυσικού αερίου. Η ατζέντα της σύσκεψης περιλαμβάνει τις εξελίξεις στο Ιράν και την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας.
Η αγορά, ωστόσο, δεν περιορίζει την ανησυχία της στην «επάρκεια δεξαμενών». Η Ελλάδα – όπως και κάθε ευρωπαϊκή χώρα είναι εκτεθειμένη κυρίως μέσω της τιμής. Ακόμη και με επαρκείς ποσότητες, το κόστος των καυσίμων διαμορφώνεται σε διεθνές περιβάλλον.
Στο σενάριο Brent κοντά στα 80 δολάρια, οι εκτιμήσεις παραπέμπουν σε σταδιακή αποτύπωση των αυξήσεων στη λιανική μέσα στην εβδομάδα, καθώς οι νέες τιμές διυλιστηρίου περνούν στα πρατήρια. Για τη βενζίνη, η ανοδική κίνηση εκτιμάται σε 3–5 λεπτά/λίτρο, ενώ για το πετρέλαιο κίνησης οι πιέσεις προδιαγράφονται εντονότερες – πάνω από 6 λεπτά/λίτρο – λόγω της διεθνούς στενότητας στα μεσαία αποστάγματα και του αυξημένου premium του diesel έναντι του αργού.
Εδώ εδράζεται και το πιο «δύσκολο» κομμάτι της επόμενης περιόδου: το diesel επηρεάζει άμεσα κόστος μεταφορών, παραγωγής και εφοδιαστικής αλυσίδας, μετατρέποντας μια ενεργειακή κρίση σε ευρύτερο οικονομικό πονοκέφαλο.
Τι συμβαίνει με το LNG
Υπενθυμίζεται ότι το LNG αποτελεί το τρίτο και συστημικά πιο «νευρικό» σκέλος, επειδή είναι παγκόσμιο εμπόρευμα που ανακατευθύνεται προς την υψηλότερη τιμή. Οι αγορές φυσικού αερίου, όπως φαίνεται από την κίνηση στο TTF, αντέδρασαν με έντονη μεταβλητότητα: το συμβόλαιο Απριλίου στο ολλανδικό hub άνοιξε στα 39,2 ευρώ/MWh, εκτινάχθηκε ενδοσυνεδριακά έως τα 48,8 €/MWh και αργότερα σταθεροποιήθηκε κοντά στα 46 ευρώ. Η μεταβλητότητα αποδίδεται στην επανατιμολόγηση του γεωπολιτικού κινδύνου, αλλά και στη νευρικότητα για κρίσιμες υποδομές της περιοχής, με την αγορά να αντιλαμβάνεται ότι ο Περσικός Κόλπος δεν είναι «μία ακόμη» πηγή, αλλά κομβικός κόμβος.
Η ανάλυση που καταγράφεται για το LNG εξηγεί γιατί το σοκ δεν μένει τοπικό. Περίπου το 80% των εξαγωγών LNG από Κατάρ και ΗΑΕ κατευθύνεται προς ασιατικές αγορές, ενώ το υπόλοιπο σε μεγάλο βαθμό προς την Ευρώπη. Άρα, μια διακοπή ροών πλήττει άμεσα την Ασία, αλλά η εξισορρόπηση «μεταφέρεται» στην Ευρώπη μέσα από τον ανταγωνισμό για τα ίδια διαθέσιμα φορτία: όταν η Ασία χάνει καταριανές ποσότητες, προσφέρει υψηλότερη τιμή για να προσελκύσει φορτία (κυρίως αμερικανικά), τα οποία διαφορετικά θα κατευθύνονταν προς την Ευρώπη.
Αυτός είναι ο πυρήνας της φράσης που μεταφέρουν πηγές: το ζήτημα δεν είναι ότι η Ευρώπη «εξαρτάται» αποκλειστικά από το Κατάρ, αλλά ότι, σε μια παγκοσμιοποιημένη αγορά LNG, η απώλεια στην Ασία μετακυλίεται στις ευρωπαϊκές τιμές.
