Του Δημήτρη Κόλλια,
Πρεσβευτής του Συμφώνου για το Κλίμα,
Ειδικός Ενεργειακής Μετάβασης,
Σύμβουλος Υφυπουργού ΠΕΝ
Αν μου έλεγαν πριν λίγα χρόνια ότι θα βρισκόμουν σήμερα να γράφω δημόσια για την κλιματική δράση ως Πρέσβης του Ευρωπαϊκού Κλιματικού Συμφώνου (EU Climate Pact), ίσως να είχα διστάσει. Όχι επειδή δεν πίστευα στην ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος. Αλλά γιατί, όπως πολλοί συμπολίτες μου, ένιωθα μικρός απέναντι σε μια τόσο μεγάλη πρόκληση.
Σήμερα ξέρω πως δεν υπάρχει τίποτα πιο δυνατό από την ατομική πρωτοβουλία, που μπορεί να λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά και να μετουσιωθεί σε συλλογική δράση. Και πως η πραγματική αλλαγή ξεκινά από μέσα μας.
Το Κλίμα Αλλάζει – Και Εμείς; Ζούμε σε μια πολύ κρίσιμη καμπή της ανθρώπινης ιστορίας. Οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής δεν είναι πια μακρινά σενάρια – είναι εδώ, ολοένα συχνότερες και πιο έντονες. Τις βιώνουμε μέσα από καύσωνες, ακραία καιρικά φαινόμενα, ελλείψεις νερού, πυρκαγιές, αλλαγές στη γεωργική παραγωγή.
Η ΕΕ έχει θέσει πολύ φιλόδοξους στόχους: ουδετερότητα άνθρακα μέχρι το 2050, δίκαιη και βιώσιμη ενεργειακή μετάβαση, προστασία της βιοποικιλότητας. Όμως οι νόμοι και οι στρατηγικές δεν αρκούν. Χρειαζόμαστε τους πολίτες στο προσκήνιο. Και εδώ ακριβώς έρχεται το EU Climate Pact – ένα ανοιχτό κάλεσμα για συμμετοχή, ενημέρωση, έμπνευση.
Ως Climate Pact Ambassador, αναλαμβάνω τον ρόλο του διαμεσολαβητή και του εμψυχωτή. Ενώνω φωνές, αναδεικνύω καλές πρακτικές, στηρίζω δράσεις τοπικών κοινωνιών και προσπαθώ να ενδυναμώσω τον εααυτό μου αλλά και πολίτες που θέλουν να κάνουν τη διαφορά.
Φαντάζομαι μια Ευρώπη που αναπνέει. Που οι πόλεις της είναι πράσινες, με καθαρές μεταφορές και ενεργειακά αποδοτικά κτίρια. Που οι πολίτες της ζουν αξιοπρεπώς, συμμετέχουν υπεύθυνα στη λήψη αποφάσεων και δεν φοβούνται την αλλαγή – γιατί την έχουν ήδη αγκαλιάσει.
Μια Ευρώπη που προχωρά χωρίς να αφήνει κανέναν πίσω. Η ενεργειακή μετάβαση δεν μπορεί παρά να είναι δίκαιη. Πρέπει να υποστηρίξουμε τις περιοχές που εξαρτώνται από ρυπογόνες δραστηριότητες. Να εξασφαλίσουμε νέες θέσεις εργασίας, εκπαίδευση, reskilling και upskilling, υπεύθυνη και συνειδητή πρόσβαση στην πράσινη ενέργεια για όλους. Γιατί μόνο έτσι η μετάβαση θα είναι αποδεκτή – όταν είναι και ανθρώπινη.
Η τεχνολογία μπορεί να είναι ελπίδα – αν τη χρησιμοποιήσουμε σωστά. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να αλλάξει ριζικά τον τρόπο που παράγουμε, διαχειριζόμαστε και καταναλώνουμε ενέργεια.
Μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά στην πρόβλεψη ενεργειακών αναγκών, στη διαχείριση των δικτύων, στη μείωση της σπατάλης, ακόμα και στην ανίχνευση κινδύνων για το περιβάλλον.
Αλλά η χρήση της πρέπει να βασίζεται σε αξίες: διαφάνεια, ισότητα, ασφάλεια. Δεν πρέπει να αφήσουμε την τεχνολογία να καθορίσει το μέλλον μας χωρίς εμάς. Η ανθρώπινη ηθική και η συμμετοχή είναι απολύτως απαραίτητα συστατικά της λύσης.
Δεν χρειάζεται να είναι κάποιος επιστήμονας, πολιτικός ή ακτιβιστής για να συμμετέχει στην κλιματική δράση. Το πιο ισχυρό εργαλείο είναι η συνειδητή επιλογή, αλλάζουμε τον τρόπο που ζούμε, που παράγουμε, που καταναλώνουμε.
Ο κόσμος αλλάζει όταν συμμετέχουμε. Όταν ψηφίζουμε υπεύθυνα. Όταν πιέζουμε για τοπικές λύσεις. Όταν επιλέγουμε διαφορετικά — ακόμα και στα απλά: στην ενέργεια που καταναλώνουμε, στον τρόπο που μετακινούμαστε, στα προϊόντα που αγοράζουμε.
Η Ευρώπη χτίζεται καθημερινά από τις πράξεις μας. Από τις επιλογές μας ως καταναλωτές, ως επαγγελματίες, ως γονείς, ως πολίτες.
Δεν έχουμε την πολυτέλεια να περιμένουμε. Η πράσινη μετάβαση δεν είναι μια τεχνική συζήτηση για τους “ειδικούς” , το θέμα συζήτησης δεν είναι πια αν χρειάζεται να γίνει αλλά πώς θα γίνει.
Ο κλιματικός αγώνας δεν θα κερδηθεί μόνο με λόγια, αλλά με πράξεις, συνεργασίες και κοινό όραμα. Και το όραμα αυτό πρέπει να είναι φωτεινό, χωρίς αποκλεισμούς και πάνω απ’ όλα – ανθρώπινο.
Η Ευρώπη μπορεί να γίνει παγκόσμιος ηγέτης στην πράσινη ανάπτυξη. Μπορεί να δείξει ότι υπάρχει ένας άλλος δρόμος: δρόμος αλληλεγγύης, καινοτομίας και σεβασμού.
Ας διαλέξουμε αυτόν τον δρόμο. Μαζί.
__________________________________________________________________________________
Eνημερωτικό Σημείωμα: Το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για το Κλίμα αποτελεί μία πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Συντονιστής του Συμφώνου στην Ελλάδα είναι ο οργανισμός ΙΝΖΕΒ. Για όποια πληροφορία σχετικά με το Σύμφωνο ή για κλιματικές δράσεις που θα σας ενδιέφερε να διοργανώσετε, μπορείτε να επικοινωνείτε με την Ομάδα Συντονισμού στο [email protected] ή στο τηλέφωνο 210 6394608.
