Το εμβληματικό έργο αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα () στον Πρίνο, που υλοποιεί η EnEarth (θυγατρική της Energean), βρίσκεται πιο κοντά στην υλοποίησή του, σημειώνοντας σημαντική επιχειρησιακή πρόοδο. Ωστόσο, η πορεία του Prinos CO₂ φρενάρεται από ρυθμιστικές εκκρεμότητες ενώ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εκφράσει σοβαρές προειδοποιήσεις προς την ελληνική κυβέρνηση για καθυστερήσεις στην απορρόφηση των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης. Με στόχο λοιπόν την καταγραφή λεπτομερών στοιχείων του βυθού στη διαδρομή που συνδέει τις χερσαίες εγκαταστάσεις με τις θαλάσσιες εξέδρες, ο φορέας υλοποίησης «τρέχει» δύο κρίσιμες ενέργειες που φέρνουν το έργο πιο κοντά στην έναρξη των εργασιών:
- Διεξαγωγή γεωφυσικών ερευνών στον Κόλπο της Καβάλας (βάσει NAVTEX). Στόχος είναι η καταγραφή λεπτομερών στοιχείων του βυθού για τη διαδρομή που θα ακολουθήσει ο νέος υποθαλάσσιος αγωγός. Μέσω αυτού του αγωγού, το υγροποιημένο θα μεταφέρεται από τις χερσαίες εγκαταστάσεις στις υπεράκτιες, ακολουθώντας τη χάραξη των υφιστάμενων καλωδίων/αγωγών.
- Κατάθεση σχεδιασμού γεωτρήσεων: Η εταιρεία έχει ήδη καταθέσει στην ΕΔΕΥΕΠ τον τελικό σχεδιασμό για τις γεωτρήσεις που θα χρησιμοποιηθούν για την εισπίεση του και την παραγωγή νερού.
Ο νέος αγωγός και οι γεωτρήσεις (που προγραμματίζονται να ξεκινήσουν μέσα στο 2026) αποτελούν τον κορμό της πρώτης φάσης ανάπτυξης, η οποία χρηματοδοτείται με 150 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ). Η ολοκλήρωση αυτής της φάσης εντός του 2026 είναι αναγκαία προϋπόθεση για τη διατήρηση της χρηματοδότησης (έχει ήδη εκταμιευθεί η πρώτη δόση 20 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο).
Η απουσία θεσμικού πλαισίου φρενάρει το έργο
Παρά την επιχειρησιακή πρόοδο, το έργο βρίσκεται σε αναμονή της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ), η οποία είναι απαραίτητη για την εκκίνηση των γεωτρήσεων. Η καθυστέρηση οφείλεται στο γεγονός ότι το θεσμικό πλαίσιο για την αποθήκευση – προϋπόθεση για την έκδοση της ΑΕΠΟ – παραμένει σε εκκρεμότητα. Αυτό το ρυθμιστικό κενό είναι ένας από τους βασικούς λόγους που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει σημάνει «καμπανάκι» για τις σημαντικές καθυστερήσεις σε έργα του ΤΑΑ, προειδοποιώντας για κίνδυνο μη ολοκλήρωσης του έργου εντός των προθεσμιών του Ταμείου (λήξη Αύγουστος 2026). Η Κομισιόν κάλεσε την ελληνική κυβέρνηση να επισπεύσει τις διαδικασίες, τονίζοντας ότι η αναθεώρηση της λίστας έργων τον Οκτώβριο θα είναι η τελευταία ευκαιρία. Το Υπουργείο φέρεται να επιδιώκει την ψήφιση του σχετικού πλαισίου στη Βουλή μέχρι τα τέλη του χρόνου.
Στρατηγική σημασία
Το συνολικό έργο αποθήκευσης στον Πρίνο, με επένδυση που ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ, έχει ενταχθεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ε.Ε. και έχει εξασφαλίσει επιπλέον στήριξη 120 εκατ. ευρώ μέσω του Connecting Europe Facility (CEF).
- Μεγάλη ζήτηση: Η EnEarth έχει ήδη υπογράψει 15 μη δεσμευτικά Μνημόνια Κατανόησης (MoU) με ελληνικές βιομηχανικές μονάδες, υπερκαλύπτοντας τη μελλοντική αποθηκευτική δυναμικότητα.
- Ρόλος απανθρακοποίησης: Το έργο αναδεικνύεται σε κομβική υποδομή για τη βιομηχανική απανθρακοποίηση της χώρας, καθώς και σε σημείο αναφοράς για την ανάπτυξη της αγοράς δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Στη δεύτερη φάση του, που προβλέπει την κατασκευή σταθμού ελλιμενισμού για πλοία μεταφοράς , η συνολική δυναμικότητα αποθήκευσης θα φτάσει τους 2,8 εκατ. τόνους ετησίως. Αυτή η ποσότητα αντιστοιχεί σε περίπου 25% των εκπομπών της ελληνικής βαριάς βιομηχανίας που προκύπτουν εγγενώς από τη διαδικασία παραγωγής και δεν μπορούν να περιοριστούν με αλλαγή καυσίμου. Η επιτυχής ολοκλήρωση της πρώτης φάσης είναι απολύτως καθοριστική για την μετάβαση στη δεύτερη.
